ನಿಮ್ಮ ತಾತ, ಮುತ್ತಾತ ಅಥವಾ ಕುಟುಂಬದ ಹಿರಿಯರು ತೀರಿಕೊಳ್ಳುವ ಮುನ್ನ ಯಾವುದಾದರೂ ಬ್ಯಾಂಕಿನಲ್ಲಿ ಸಾವಿರಾರು ಅಥವಾ ಲಕ್ಷಾಂತರ ರೂಪಾಯಿಗಳನ್ನು ಫಿಕ್ಸೆಡ್ ಡೆಪಾಸಿಟ್ (FD) ಇಟ್ಟು, ಆ ವಿಚಾರವನ್ನು ಮನೆಯವರ ಬಳಿ ಹೇಳಲು ಮರೆತು ಹೋಗಿದ್ದಾರೆಯೇ? ಅಥವಾ ನೀವೇ ಯಾವುದಾದರೂ ಬ್ಯಾಂಕಿನಲ್ಲಿ ಅಕೌಂಟ್ ಓಪನ್ ಮಾಡಿ, ಅದರಲ್ಲಿ ದುಡ್ಡಿಟ್ಟು ಪಾಸ್ಬುಕ್ ಕಳೆದುಕೊಂಡು ಸುಮ್ಮನಾಗಿದ್ದೀರಾ?
ಹೌದು ಎಂದಾದರೆ, ಈ ಲೇಖನವನ್ನು ಕೊನೆಯವರೆಗೂ ಓದಿ. ಏಕೆಂದರೆ, ಭಾರತದ ವಿವಿಧ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಲ್ಲಿ ಜನರಿಗೆ ಸೇರಿರುವ, ಆದರೆ ಯಾರೂ ಬಂದು ಕೇಳದ ಬರೋಬ್ಬರಿ ₹72,454 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ಅನಾಥವಾಗಿ ಬಿದ್ದಿದೆ! ಈ ಹಣದ ಅಸಲಿ ವಾರಸುದಾರರನ್ನು ಹುಡುಕಲು ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ (RBI) ಹೊಸದಾಗಿ ‘ಉದ್ಗಮ್ ಪೋರ್ಟಲ್’ (UDGAM Portal) ಎಂಬ ಅದ್ಭುತ ವೆಬ್ಸೈಟ್ ಅನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದೆ. ಈ ಪೋರ್ಟಲ್ ಮೂಲಕ ನಿಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದವರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾದರೂ ಹಣವಿದೆಯೇ ಎಂದು ಕೇವಲ 2 ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಮೊಬೈಲ್ನಲ್ಲೇ ಚೆಕ್ ಮಾಡಬಹುದು. ಅದು ಹೇಗೆ? ಇಲ್ಲಿದೆ ಕಂಪ್ಲೀಟ್ ಮಾಹಿತಿ.
ಏನಿದು ಆರ್ಬಿಐ (RBI) ಉದ್ಗಮ್ ಪೋರ್ಟಲ್?
UDGAM(ಉದ್ಗಮ್ ಪೋರ್ಟಲ್) ಎಂದರೆ ‘Unclaimed Deposits-Gateway to Access inforMation’ ಎಂದರ್ಥ.
ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಸೇವಿಂಗ್ಸ್ ಅಕೌಂಟ್, ಕರೆಂಟ್ ಅಕೌಂಟ್ ಅಥವಾ ಫಿಕ್ಸೆಡ್ ಡೆಪಾಸಿಟ್ (FD) ಅನ್ನು ಸತತ 10 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಯಾರೂ ಬಳಸದೆ ಇದ್ದರೆ (ಯಾವುದೇ ಹಣ ವಿತ್ಡ್ರಾ ಅಥವಾ ಜಮೆ ಮಾಡದಿದ್ದರೆ), ಆ ಹಣವನ್ನು ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ‘Unclaimed Deposit’ (ಕ್ಲೇಮ್ ಮಾಡದ ಠೇವಣಿ) ಎಂದು ಘೋಷಿಸುತ್ತವೆ. ಆ ಹಣವನ್ನು ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ನೇರವಾಗಿ ಆರ್ಬಿಐ (RBI) ನ DEAF (Depositor Education and Awareness Fund) ಖಾತೆಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸುತ್ತವೆ.
ಹೀಗೆ ವರ್ಗಾವಣೆಯಾದ ನಿಮ್ಮ ಅಥವಾ ನಿಮ್ಮ ಪೂರ್ವಜರ ಹಣ ದೇಶದ ಯಾವ ಬ್ಯಾಂಕಿನಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ಒಂದೇ ಕಡೆ ಹುಡುಕಲು (Search) ಆರ್ಬಿಐ ಮಾಡಿರುವ ಗೂಗಲ್ ತರಹದ ಸರ್ಚ್ ಇಂಜಿನ್ ಈ ‘ಉದ್ಗಮ್ ಪೋರ್ಟಲ್’.
72,000 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ಅನಾಥವಾಗಲು ಕಾರಣವೇನು?
ಜನವರಿ 2026 ರ ಇತ್ತೀಚಿನ ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಸರ್ಕಾರಿ ಮತ್ತು ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಲ್ಲಿ 72 ಸಾವಿರ ಕೋಟಿಗೂ ಅಧಿಕ ಹಣ ಹಾಗೆಯೇ ಬಿದ್ದಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳು:
- ಹಿರಿಯರ ನಿಧನ: ತಾತ ಅಥವಾ ತಂದೆ ಬ್ಯಾಂಕಿನಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷಾಂತರ ರೂಪಾಯಿ ಇಟ್ಟಿರುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಅವರು ಹಠಾತ್ತನೆ ಮರಣ ಹೊಂದಿದಾಗ, ಆ ಪಾಸ್ಬುಕ್ ಅಥವಾ ರಶೀದಿ ಕುಟುಂಬದವರಿಗೆ ಸಿಗದೆ ಹಣ ಬ್ಯಾಂಕಿನಲ್ಲೇ ಉಳಿದುಬಿಡುತ್ತದೆ.
- ನಾಮಿನಿ (Nominee) ಇಲ್ಲದಿರುವುದು: ಅಕೌಂಟ್ ಓಪನ್ ಮಾಡುವಾಗ ನಾಮಿನಿಯ ಹೆಸರನ್ನು ಹಾಕದೆ ಇರುವುದು.
- ವಿಳಾಸ ಬದಾಲಾವಣೆ: ಊರು ಬಿಟ್ಟು ಬೇರೆ ಕಡೆ ಹೋದಾಗ ಹಳೆಯ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಅಕೌಂಟ್ ಅನ್ನು ಮರೆತುಬಿಡುವುದು.
UDGAM(ಉದ್ಗಮ್ ಪೋರ್ಟಲ್) ಪೋರ್ಟಲ್ನಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಹಣವನ್ನು ಹುಡುಕುವುದು ಹೇಗೆ? (Step-by-Step Guide)
ನಿಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಹಣವನ್ನು ಆನ್ಲೈನ್ನಲ್ಲಿ ಹುಡುಕುವುದು ಬಹಳ ಸುಲಭ. ಈ ಕೆಳಗಿನ ಹಂತಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ:
- ವೆಬ್ಸೈಟ್ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ: ಮೊದಲು ನಿಮ್ಮ ಮೊಬೈಲ್ ಅಥವಾ ಲ್ಯಾಪ್ಟಾಪ್ನಲ್ಲಿ ಆರ್ಬಿಐ ನ ಅಧಿಕೃತ ವೆಬ್ಸೈಟ್ https://udgam.rbi.org.in/ ಓಪನ್ ಮಾಡಿ. (ಭದ್ರತೆಗಾಗಿ ಡೆಸ್ಕ್ಟಾಪ್ ಮೋಡ್ ಬಳಸಿ).
- ರಿಜಿಸ್ಟರ್ (Register) ಮಾಡಿ: ಪೇಜ್ ಓಪನ್ ಆದ ತಕ್ಷಣ ‘Register’ ಮೇಲೆ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ. ನಿಮ್ಮ ಹೆಸರು, ಮೊಬೈಲ್ ನಂಬರ್ ಮತ್ತು ಪಾಸ್ವರ್ಡ್ ನೀಡಿ ಅಕೌಂಟ್ ಕ್ರಿಯೇಟ್ ಮಾಡಿ. (ಮೊಬೈಲ್ಗೆ ಬರುವ ಒಟಿಪಿ ಹಾಕಿ ವೆರಿಫೈ ಮಾಡಿ).
- ಲಾಗಿನ್ (Login): ಈಗ ನೀವು ಸೆಟ್ ಮಾಡಿದ ಮೊಬೈಲ್ ನಂಬರ್ ಮತ್ತು ಪಾಸ್ವರ್ಡ್ ಹಾಕಿ ಲಾಗಿನ್ ಆಗಿ.
- ಮಾಹಿತಿ ನಮೂದಿಸಿ: ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಫಾರ್ಮ್ ಓಪನ್ ಆಗುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಯಾರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಹಣ ಹುಡುಕಬೇಕೋ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ನಿಮ್ಮ ತಾತನ ಹೆಸರು) ಆ ಹೆಸರನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ (ಪಾಸ್ಬುಕ್ನಲ್ಲಿ ಇದ್ದ ಹಾಗೆ) ಟೈಪ್ ಮಾಡಿ.
- ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿ: ಯಾವ ಬ್ಯಾಂಕಿನಲ್ಲಿ ಅಕೌಂಟ್ ಇರಬಹುದು ಎಂಬ ಅನುಮಾನವಿದೆಯೋ ಆ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಹೆಸರನ್ನು ಸೆಲೆಕ್ಟ್ ಮಾಡಿ (ನೀವು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಎಲ್ಲಾ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳನ್ನು ಕೂಡ ಸೆಲೆಕ್ಟ್ ಮಾಡಬಹುದು).
- ಗುರುತಿನ ಚೀಟಿ ವಿವರ: ಹುಡುಕಲು ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ ಪ್ಯಾನ್ ಕಾರ್ಡ್, ವೋಟರ್ ಐಡಿ, ಡ್ರೈವಿಂಗ್ ಲೈಸೆನ್ಸ್, ಪಾಸ್ಪೋರ್ಟ್ ಅಥವಾ ಕೇವಲ ‘ಹುಟ್ಟಿದ ದಿನಾಂಕ’ (Date of Birth) ದಲ್ಲಿ ಯಾವುದಾದರೂ ಒಂದನ್ನು ಹಾಕಿ ‘Search’ ಬಟನ್ ಒತ್ತಿ.
ಮ್ಯಾಜಿಕ್ ರಿಸಲ್ಟ್! ✨ ನೀವು ಕೊಟ್ಟ ಮಾಹಿತಿಗೆ ಮ್ಯಾಚ್ ಆಗುವಂತಹ ಯಾವುದೇ ಹಳೆಯ ಅಕೌಂಟ್ ಅಥವಾ ಎಫ್ಡಿ (FD) ಇದ್ದರೆ, ಅದು ಯಾವ ಬ್ಯಾಂಕಿನಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಅಕೌಂಟ್ ನಂಬರ್ ಏನು ಎಂಬ ವಿವರ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಮೇಲೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ!
ಹಣ ಸಿಕ್ಕರೆ ಅದನ್ನು ವಾಪಸ್ (Claim) ಪಡೆಯುವುದು ಹೇಗೆ?
ಉದ್ಗಮ್ ಪೋರ್ಟಲ್(UDGAM) ಕೇವಲ ನಿಮ್ಮ ಹಣ ಎಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ತೋರಿಸುವ ‘ಲೊಕೇಟರ್’ (Locator) ಅಷ್ಟೇ. ಆನ್ಲೈನ್ನಲ್ಲೇ ಹಣ ವಿತ್ಡ್ರಾ ಮಾಡಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಹಣ ವಾಪಸ್ ಪಡೆಯಲು ನೀವು ಆಯಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗೆ ಹೋಗಬೇಕು.
ಕ್ಲೇಮ್ ಮಾಡಲು ಬೇಕಾಗುವ ಪ್ರಮುಖ ದಾಖಲೆಗಳು:
- ಮೂಲ ಖಾತೆದಾರ ಬದುಕಿದ್ದರೆ: ನೀವೇ ಖಾತೆದಾರರಾಗಿದ್ದರೆ, ನೇರವಾಗಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬ್ರಾಂಚ್ಗೆ ಹೋಗಿ, ಒಂದು ಕ್ಲೇಮ್ ಫಾರ್ಮ್ (Claim Form) ತುಂಬಿ, ನಿಮ್ಮ ಆಧಾರ್, ಪ್ಯಾನ್ ಕಾರ್ಡ್ (KYC) ಮತ್ತು ಹಳೆಯ ಪಾಸ್ಬುಕ್ ನೀಡಿದರೆ, ಬಡ್ಡಿ ಸಮೇತ ಹಣ ನಿಮ್ಮ ಕೈಸೇರುತ್ತದೆ.
- ಖಾತೆದಾರರು ಮರಣ ಹೊಂದಿದ್ದರೆ (Legal Heirs): ನಿಮ್ಮ ತಾತ ಅಥವಾ ತಂದೆಯ ಹಣವಾಗಿದ್ದರೆ, ಬ್ಯಾಂಕ್ಗೆ ಅವರ ಡೆತ್ ಸರ್ಟಿಫಿಕೇಟ್ (Death Certificate), ನಾಮಿನಿ ದಾಖಲೆ ಅಥವಾ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ವಾರಸುದಾರ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ (Legal Heir Certificate/Succession Certificate) ಮತ್ತು ನಿಮ್ಮ ಐಡಿ ಪ್ರೂಫ್ ಅನ್ನು ನೀಡಬೇಕು. ಬ್ಯಾಂಕ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಪರಿಶೀಲನೆ ನಡೆಸಿ ನಿಮ್ಮ ಖಾತೆಗೆ ಹಣವನ್ನು ವರ್ಗಾಯಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಸಾರಾಂಶ
ಯಾರದ್ದೋ ಬೆವರು ಸುರಿಸಿದ ದುಡ್ಡು, ಮಾಹಿತಿ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಲ್ಲಿ ಧೂಳು ಹಿಡಿಯುತ್ತಿದೆ. ಆರ್ಬಿಐ ನ UDGAM (ಉದ್ಗಮ್ ಪೋರ್ಟಲ್) ಮೂಲಕ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ಒಮ್ಮೆಯಾದರೂ ತಮ್ಮ ಅಥವಾ ತಮ್ಮ ಹಿರಿಯರ ಹೆಸರನ್ನು ಹಾಕಿ ಸರ್ಚ್ ಮಾಡಲೇಬೇಕು. ಅದೃಷ್ಟವಿದ್ದರೆ, ಮರೆತುಹೋಗಿದ್ದ ಲಕ್ಷಾಂತರ ರೂಪಾಯಿ ನಿಮ್ಮ ಕೈಸೇರಬಹುದು! ಈ ಉಪಯುಕ್ತ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಎಲ್ಲಾ ವಾಟ್ಸಾಪ್ ಗ್ರೂಪ್ಗಳಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಿ, ಯಾರಿಗಾದರೂ ಸಹಾಯವಾಗಬಹುದು. ಪ್ರತಿದಿನದ ಇಂತಹ ಹಣಕಾಸು ಮತ್ತು ಟ್ರೆಂಡಿಂಗ್ ಸುದ್ದಿಗಳಿಗಾಗಿ ನಮ್ಮ kannadakasturi.online ವೆಬ್ಸೈಟ್ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳಲಾಗುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (FAQs)
1. UDGAM ಪೋರ್ಟಲ್ನಲ್ಲಿ ಹಣ ಹುಡುಕಲು ಫೀಸ್ ಕಟ್ಟಬೇಕಾ? ಇಲ್ಲ, ಇದು ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ (RBI) ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿರುವ ಸಂಪೂರ್ಣ ಉಚಿತವಾದ ಸರ್ಕಾರಿ ವೆಬ್ಸೈಟ್ ಆಗಿದೆ.
2. ತಾತನ ಪ್ಯಾನ್ ಕಾರ್ಡ್ ನಂಬರ್ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹಣ ಹುಡುಕುವುದು ಹೇಗೆ? ಪ್ಯಾನ್ ಕಾರ್ಡ್ ಕಡ್ಡಾಯವಲ್ಲ. ನೀವು ಅವರ ವೋಟರ್ ಐಡಿ, ಡ್ರೈವಿಂಗ್ ಲೈಸೆನ್ಸ್, ಪಾಸ್ಪೋರ್ಟ್ ನಂಬರ್ ಬಳಸಬಹುದು. ಇವು ಯಾವುವೂ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಕೇವಲ ಅವರ ‘ಹುಟ್ಟಿದ ದಿನಾಂಕ’ (DOB) ಅಥವಾ ಹಳೆಯ ‘ವಿಳಾಸವನ್ನು’ ನಮೂದಿಸಿ ಕೂಡ ಹುಡುಕಬಹುದು.
3. ಉದ್ಗಮ್ (UDGAM) ಪೋರ್ಟಲ್ನಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಬ್ಯಾಂಕುಗಳ ಮಾಹಿತಿಯಿದೆ? ಸದ್ಯದ ಮಾಹಿತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಎಸ್ಬಿಐ (SBI), ಕೆನರಾ, ಹೆಚ್ಡಿಎಫ್ಸಿ (HDFC), ಐಸಿಐಸಿಐ (ICICI) ಸೇರಿದಂತೆ ದೇಶದ 30 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಮುಖ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳ ಡೇಟಾ ಈ ಪೋರ್ಟಲ್ನಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಶೇಕಡಾ 90 ರಷ್ಟು ಕ್ಲೇಮ್ ಆಗದ ಹಣವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
4. 10 ವರ್ಷಗಳ ಹಳೆಯ ಹಣಕ್ಕೆ ಬಡ್ಡಿ (Interest) ಸಿಗುತ್ತದೆಯೇ? ಖಂಡಿತ ಸಿಗುತ್ತದೆ! ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ನಿಯಮದ ಪ್ರಕಾರ, ನಿಮ್ಮ ಸೇವಿಂಗ್ಸ್ ಅಥವಾ ಎಫ್ಡಿ (FD) ಹಣವು DEAF ಫಂಡ್ಗೆ ವರ್ಗಾವಣೆಯಾಗಿದ್ದರೂ, ನೀವು ಕ್ಲೇಮ್ ಮಾಡುವ ದಿನದವರೆಗಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಬಡ್ಡಿ ಹಣವನ್ನು ಅಸಲಿನ ಜೊತೆ ಸೇರಿಸಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ನಿಮಗೆ ವಾಪಸ್ ನೀಡುತ್ತವೆ.
ಆರ್ಬಿಐ ನ ಅಧಿಕೃತ ವೆಬ್ಸೈಟ್ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ:https://udgam.rbi.org.in/
ನಿಮ್ಮದೊಂದು ಉತ್ತರ